De kloof

Op weg naar één of andere beurs voor buitenlanders kwam ik vanochtend bij toeval terecht in een demonstratie van Spaanse nationalisten, of ‘de patriotten’, zoals de meesten zichzelf liever noemen.

Nu is dat niet helemaal toeval. Wij wonen vlakbij de Paseo del Prado en Cibeles, waar ook het stadhuis is gevestigd: alle protestmarsen komen hier voorbij. De dag van de vrouw, studentenacties, alle demo’s bij ons de stoep. Zeg maar het Malieveld van Spanje. Zo heb ik altijd een eersterangsplek voor welke demonstratie dan ook. Wij horen ze meestal aankomen, omdat er dan plots een zoemende geluid uit het plafond lijkt te komen: bewakingshelikopters van de Policia Nacional.

Demonstreren bij het stadhuis. Foto en foto onder kop: ©Berend van der Kolk

Dezer dagen moet je uiteraard in Spanje (nou ja, Spanje?) in Catalonië zijn om grote demonstraties bij te wonen. Maartje is daar en schrijft er nu allerlei interessante artikelen over. Ik dacht hier eenzaam en alleen geen deel uit te maken van dit historische weekend, maar daar dachten een stuk of anderhalf a tweeduizend patriotten dus anders over. Het valt in het niet met de enorme aantallen die in Barcelona steevast op de been zijn, maar daar zit dan ook een veel sterkere organisatie achter.

‘Dit is namelijk een spontane actie’, bezweert een man met de Spaanse vlag om zijn schouders. Een andere vrouw vertelt dat de DENEAS (de vereniging voor de verdeding van de eenheid van Spanje) erachter zit. Dat blijkt wel te kloppen. Het impliceert een soort nationalistisch eng clubje, maar daar willen de demonstranten zelf niks van weten.

‘Links moet ophouden met de verhalen dat iedereen die hier patriotisch staat voor één Spanje een ‘ultra’ is, een extreem-rechts figuur’, zegt een meisje van een jaar of 17 tegen me terwijl haar vader naast haar luidkeels ‘Cataluña es España’ aan het meezingen is. Andere leuzen en liedjes: ‘No somos Nazis, somos Españoles’ (Wij zijn geen Nazi’s, wij zijn Spanjaarden), ‘España, entera, solo una bandera’ (Spanje, één compleet land, alleen één vlag) en ‘Puigdemont (Catalaanse regiopresident) in de gevangenis’.

Ook tracht men het volkslied te zingen, maar dat mislukt toch enigszins aangezien het Spaanse volkslied geen tekst heeft, en de ingezette ‘lalalala’s’ toch een beetje kneuterig klinken (zie filmpje hierboven). Tijd voor een stevig patriotisch tekstje, zou ik zeggen.

Honden tegen de afscheiding. Politiek bewustzijn op de puppycursus…

Het is een merkwaardig bonte stoet van vaak opmerkelijk normale mensen. Een mix van jongeren, van oma’s die hun hondje zelfs een rood-geel riempje hebben aangedaan, nette bourgeoisheren in pak, maar ook schreeuwende lieden die wel degelijk extremer aandoen. Helaas mocht ik ook weer jonge Franco-adepten met falangistische ‘juk en pijlen’-symbolen op hun spandoeken aanschouwen. Maar over het algemeen gemoedelijk en rustig, zoals vrijwel alle Spaanse demonstraties, omdat demonstreren hier een familieaangelegenheid is.

Jong en oud. Zaterdag, familiedag. Maar dit keer verzamelen voor het stadhuis.

Anderzijds spreekt er een leider van de kleine partij Vox, een zeer rechtse club die voor een abortusverbod is, en strijdt voor minder immigranten. Een retorisch handige man, die stelt ‘dat hier geen partijen staan, alleen Spanjaarden.’ ‘Viva el Guardia Civil, viva la Policia Nacional, viva Cataluña y viva España!’ Luid gejuich. ‘Inderdaad, het is allemaal nonsens, dat referendum, illegaal!, roept de man met de vlag om zijn schouders naar me. Desgevraagd denkt hij dat er morgen niet gestemd gaat worden, ‘want dit hele referendum is onzin en iedereen die toch stemt is dom gehouden door de Catalaanse overheid’.

Een exemplarisch gebrek aan nuance: zowel seperatistische Catalanen als ‘de patriotische Spanjaard’ hebben nul begrip voor elkaar, praten netjes de politieke frames na van de partijen die zich het diepst hebben ingegraven. Weinig tot geen ruimte voor dialoog, vreemd voor een Nederlander, maar het lijkt alsof de meeste Spanjaarden hier absoluut geen moeite mee hebben. En zo modderen we hier dus nog wel even aan, wat morgen ook gestemd gaat worden. Pijnlijk om te zien hoe men in dit land elkaar steeds meer gaat haten.

Ondertussen wordt een ambtenaar van het stadhuis uitgefloten als hij een vlag probeert weg te halen. Tegelijkertijd is in het stadhuis de beurs voor buitenlandse studenten aan de gang. Het is een bizar contrast. Een ingehuurde Flamencoband probeert het rumoer van buiten te overstemmen, de vele Latino’s en Aziaten die binnen tussen de verschillende universiteitskraampjes schuifelen, hebben geen idee wat er buiten gaande is. Men zit op stoeltjes, eet pizza van de foodtruck die het stadhuis heeft ingehuurd en drinkt bier aan gammele beurstafeltjes.

Het is misschien het enige dat ze uiteindelijk gemeen hebben met de demonstranten. Want na een demonstratie is het volgens goed Spaans gebruik borrelen en natafelen. Demonstreren maakt hongerig en dorstig, alle barren in de buurt zitten vol. Vlaggen staan even werkloos in een hoekje. Ongetwijfeld gaan ze weer gebruikt worden, ongeacht wat de stembusuitslag van morgen is.

Al dat gezang en gejoel zorgt voor een droge keel

 

 

 

2 gedachten over “De kloof”

  1. Interessant om te lezen hoe dat dit alles door werkt tot bij jullie ‘om de hoek’ in Madrid.
    Ook benieuwd wat er gaat gebeuren na het ‘stemmen’ (afgelopen zondag) in Catalonie 😞

  2. Trieste constatering: “zowel seperatistische Catalanen als ‘de patriotische Spanjaard’ hebben nul begrip voor elkaar, praten netjes de politieke frames na van de partijen die zich het diepst hebben ingegraven. Weinig tot geen ruimte voor dialoog, vreemd voor een Nederlander, maar het lijkt alsof de meeste Spanjaarden hier absoluut geen moeite mee hebben.”
    Overigens zie ik dat in Nederland (gelukkig in mindere mate) ook wel gebeuren. Ik heb het gevoel dat door (rechtse?) politici getracht wordt een kunstmatige scheidslijn tussen links en rechts te creëren. Daarbij vergetend dat het in een democratie noodzakelijk is dat deze twee mensbeelden met elkaar in debat moeten.

    *Okay, Twan, nu heb ik eindelijk gereageerd!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *